Η κούπα με τα μεγάλα αυτιά

Αφιέρωμα 03/06/2017

Ακόμη ένας τελικός του Τσάμπιονς Λιγκ έφτασε. Απόψε Γιουβέντους και Ρεάλ Μαδρίτης θα διεκδικήσουν στο «Μιλένιουμ» του Κάρντιφ το τρόπαιο της κορυφαίας διασυλλογικής διοργάνωσης.

Για τη μεν «Γηραιά Κυρία» θα είναι ο 3ος τίτλος της και πρώτος μετά το 1996, ενώ είναι η ομάδα με τις περισσότερες ήττες σε τελικούς. Επιπλέον, είναι ο τίτλος που λείπει από τον αρχηγό της Τζιανλουίτζι Μπουφόν.

Για τη δε «Βασίλισσα» θα είναι ο 12ος τίτλος της, ενώ έχει να ηττηθεί σε τελικό από το 1981. Επίσης, εάν το κατακτήσει θα είναι η πρώτη ομάδα με 2 συνεχόμενα τρόπαια σε επίπεδο Τσάμπιονς Λιγκ (δηλαδή από το 1993 και μετά).

Πώς ξεκίνησε όμως αυτή η λαμπερή ποδοσφαιρική γιορτή; Το Kingsport.gr παρουσιάζει την ιστορία της κορυφαίας ευρωπαϊκής διασυλλογικής διοργάνωσης.

Τον Δεκέμβριο του 1954, στα γραφεία της γαλλικής εφημερίδας «L’ Eqipe» ο διευθυντής της, Ζακ Γκοντέ, έχει παραλάβει την ανταπόκριση από την Αγγλία του απεσταλμένου ρεπόρτερ Γκαμπριέλ Ανό. Είχε πάει για να καλύψει τους φιλικούς αγώνες της Γουλβς με την ουγγρική Χόνβεντ και την (τότε) σοβιετική Σπαρτάκ Μόσχας, παραδοσιακές δυνάμεις της εποχής.

Η Γουλβς πέτυχε δύο πολύ σημαντικές νίκες και ο βρετανικός Τύπος είχε σπεύσει να τη χαρακτηρίσει «πρωταθλήτρια Ευρώπης». Ο Ανό στο σχολιασμό του ανέφερε ότι αυτός ο ισχυρισμός είναι εντελώς λάθος, καθώς θα πρέπει η Γουλβς να αγωνιστεί και στις έδρες των αντιπάλων της. Και πέρα από αυτό, υπήρχαν και άλλες ομάδες, όπως η Ρεάλ Μαδρίτης και η Μίλαν που θα μπορούσαν και εκείνες να χαρακτηριστούν ως ευρωπαϊκές πρωταθλήτριες.

Στην τελευταία παράγραφο του κειμένου του, πρότεινε τη δημιουργία μιας διοργάνωσης, στην οποία θα παίρνουν μέρος σύλλογοι από όλον τον κόσμο, ή έστω από την Ευρώπη, όπως και με τις εθνικές ομάδες. (Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα δεν είχε ξεκινήσει ακόμα, ωστόσο ήταν ήδη υπό συζητήσεις).

Το επόμενο διάστημα, η γαλλική εφημερίδα με σειρά άρθρων της, είχε βάλει τις βάσεις για τη δημιουργία αυτής της νέας διοργάνωσης. Βασικές παράμετροι ήταν οι εξής:

Κάθε ομοσπονδία θα εκπροσωπείται από μία ομάδα, την πρωταθλήτρια της προηγούμενης χρονιάς.

Οι αγώνες θα γίνονται στο μέσο κάθε εβδομάδας και θα είναι νυχτερινά.

Θα υπάρχει πανευρωπαϊκή τηλεοπτική κάλυψη.

Μετά από αλλεπάλληλες συζητήσεις, και αφού κάμφθηκαν και τα εμπόδια από πλευράς ΦΙΦΑ και ΟΥΕΦΑ οι οποίες διατηρούσαν επιφυλάξεις, στις 4 Σεπτεμβρίου 1955 στο Εθνικό Στάδιο της Λισαβόνας έγινε ο πρώτος αγώνας. Σπόρτιγκ Λισαβόνας και Παρτιζάν Βελιγραδίου ήρθαν ισόπαλες 3-3. Και στις 13 Ιουνίου 1956 στο Παρίσι έγινε ο πρώτος τελικός με την Ρεάλ Μαδρίτης να στέφεται πρωταθλήτρια επικρατώντας με 4-3 της Σταντ Ντε Ρεμς.

Αυτή η διοργάνωση συνεχίστηκε επί 36 χρόνια πριν αλλάξει, εκσυγχρονιστεί και γίνει η μεγαλύτερη ποδοσφαιρική διοργάνωση του πλανήτη μετά το Παγκόσμιο Κύπελλο, το Τσάμπιονς Λιγκ.

Ανά εποχή

Η πρώτη πενταετία της διοργάνωσης ανήκε ολοκληρωτικά στη Ρεάλ Μαδρίτης η οποία είχε ισάριθμες κατακτήσεις. Στη συνέχεια, τη δεκαετία του ’60 κυριάρχησαν οι «λάτιν» από Πορτογαλία, Ιταλία και Ισπανία. Στα τέλη της δεκαετίας, ήρθαν οι «βόρειοι», με κατακτήσεις από Αγγλία και Ολλανδία. Κάπως έτσι κύλησε και το σκηνικό στη δεκαετία του ’70 με 3 συνεχόμενες κατακτήσεις από τον Άγιαξ και τη Γιουβέντους και από δύο για τη Λίβερπουλ και τη Νότιγχαμ Φόρεστ. Η δεκαετία του ’80, μέχρι και τα μέσα της ήταν αγγλική «υπόθεση», ωστόσο η τραγωδία του «Χέιζελ» το 1985 και ο πενταετής αποκλεισμός των ομάδων του Νησιού, έβαλαν «φρένο». Έτσι, βρήκαν ευκαιρία να αναδειχθούν ομάδες από χώρες όπως η Ρουμανία, η -ενωμένη τότε- Γιουγκοσλαβία και η Γαλλία. Τη δεκαετία του ’90 μεσουράνησαν οι Ιταλικές ομάδες με κατακτήσεις επίσης από Άγιαξ και Ρεάλ Μαδρίτης. Το νέο «μιλένιουμ» επεφύλασσε έναν «κύκλο» των παλιών πρωταθλητών, με Ισπανία, Γερμανία και Αγγλία να κυριαρχούν.

Ας δούμε συνοπτικά τις διοργανώσεις:

Κύπελλο Πρωταθλητριών (1955-1992): Συμμετείχαν οι πρωταθλήτριες ομάδες κάθε χώρας. Διεξαγόταν σε μορφή νοκ-άουτ αγώνων, με τον τελικό να είναι μονός αγώνας. Την τελευταία χρονιά της διοργάνωσης, το 1991-92, η οποία ονομάστηκε «πειραματικό Τσάμπιονς Λιγκ», μετά τις δύο πρώτες φάσεις, στα προημιτελικά εισήχθησαν δύο όμιλοι των 4 ομάδων. Οι επικεφαλής των δύο ομίλων έπαιξαν στον τελικό.

Τσάμπιονς Λιγκ (1992-σήμερα): Η εξέλιξη του Κυπέλλου Πρωταθλητριών. Την πρώτη σεζόν του, διεξήχθη όπως ακριβώς ένα χρόνο πριν. Στη δεύτερη σεζόν (1993-94) οι πρώτες δύο ομάδες από κάθε όμιλο αγωνίστηκαν σε μονό ημιτελικό στην έδρα της επικεφαλής κάθε ομίλου. Το 1994 η φάση των ομίλων μεταφέρθηκε στην αρχή της διοργάνωσης. 16 ομάδες συγκρότησαν 4 ομίλους, με τους δύο πρώτους από κάθε έναν να προκρίνονται στην προημιτελική φάση. Από εκεί και μετά αγωνίζονταν σε διπλούς νοκ-άουτ αγώνες μέχρι και τον τελικό. Το 1997-98 για πρώτη φορά συμμετείχαν και μη-πρωταθλήτριες ομάδες. Πλέον 24 ομάδες συγκροτούν 6 ομίλους, από τους οποίους περνάνε στην προημιτελικοί φάση οι πρώτοι και οι δύο καλύτεροι δεύτεροι. Το 1999-2000, χρονιά αλλαγών στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις, οι ομάδες αυξάνονται σε 32, κάτι που παραμένει έως σήμερα. 8 όμιλοι των 4, με τους δύο πρώτους να περνούν στην φάση των «16», η οποία διεξήχθη σε 4 ομίλους των τεσσάρων. Στη συνέχεια ακολουθούσε η προημιτελική φάση με τους δύο πρώτους από κάθε όμιλο. Επίσης, στην πρώτη φάση των ομίλων, οι ομάδες που τερμάτιζαν στην τρίτη θέση, συνέχιζαν την πορεία τους στη φάση των «32» του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ. Ήταν η πρώτη χρονιά που οι δύο διοργανώσεις «ενώνονταν» σε φάση πέραν των προκριματικών. Το σύστημα αυτό υπήρξε έως και τη σεζόν 2002-03, καθώς από την επόμενη χρονιά, η φάση των «16» έπαψε να διεξάγεται σε ομίλους και διεξάγεται σε διπλούς νοκ-άουτ αγώνες. Από το καλοκαίρι του 2009, σημειώθηκε αλλαγή στην διεξαγωγή της προκριματικής φάσης με την καθιέρωση γύρου «πρωταθλητών» και «μη-πρωταθλητών» καθώς και ενός ακόμη γύρου «Play-off».

Οι τελικοί:

Έτος Πόλη Αγώνας
    Κύπελλο Πρωταθλητριών
1956 Παρίσι Ρεάλ Μαδρίτης-Σταντ ντε Ρεμς  4-3
1957 Μαδρίτη Ρεάλ Μαδρίτης-Φιορεντίνα  2-0
1958 Βρυξέλλες Ρεάλ Μαδρίτης-Μίλαν  3-2
1959 Στουτγκάρδη Ρεάλ Μαδρίτης-Σταντ ντε Ρεμς  2-0
1960 Γλασκώβη Ρεάλ Μαδρίτης-Άιντραχτ Φρανκφούρτης  7-3
1961 Βέρνη Μπενφίκα-Μπαρτσελόνα  3-2
1962 Άμστερνταμ Μπενφίκα-Ρεάλ Μαδρίτης  5-3
1963 Λονδίνο Μίλαν-Μπενφίκα  2-1
1964 Βιέννη Ίντερ-Ρεάλ Μαδρίτης  3-1
1965 Μιλάνο Ίντερ-Μπενφίκα  1-0
1966 Βρυξέλλες Ρεάλ Μαδρίτης-Παρτιζάν Βελιγραδίου  2-1
1967 Λισσαβώνα Σέλτικ-Ίντερ  2-1
1968 Λονδίνο Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ-Μπενφίκα  4-1
1969 Μαδρίτη Μίλαν-Άγιαξ  4-1
1970 Μιλάνο Φέγενορντ-Σέλτικ  2-1
1971 Λονδίνο Άγιαξ-Παναθηναϊκός  2-0
1972 Ρότερνταμ Άγιαξ-Ίντερ  2-0
1973 Βελιγράδι Άγιαξ-Γιουβέντους  1-0
1974 Βρυξέλλες Μπάγερν Μονάχου-Ατλέτικο Μαδρίτης  1-1  4-0
1975 Παρίσι Μπάγερν Μονάχου-Λιντς  2-0
1976 Γλασκώβη Μπάγερν Μονάχου-Σέντ Ετιέν  1-0
1977 Ρώμη Λίβερπουλ-Γλάντμπαχ  3-1
1978 Λονδίνο Λίβερπουλ-Μπριζ  1-0
1979 Μόναχο Νότιγχαμ Φόρεστ-Μάλμε  1-0
1980 Μαδρίτη Νότιγχαμ Φόρεστ-Αμβούργο 1-0
1981 Παρίσι Λίβερπουλ-Ρεάλ Μαδρίτης  1-0
1982 Ρότερνταμ Άστον Βίλα-Μπάγερν Μονάχου  1-0
1983 Αθήνα Αμβούργο-Γιουβέντους  1-0
1984 Ρώμη Λίβερπουλ-Ρόμα  1-1 (4-2 πεν)
1985 Βρυξέλλες Γιουβέντους-Λίβερπουλ 1-0
1986 Σεβίλλη Στεάουα Βουκουρεστίου-Μπαρτσελόνα  0-0 (2-0 πεν)
1987 Βιέννη Πόρτο-Μπάγερν Μονάχου  2-1
1988 Στουτγκάρδη Αϊντχόφεν-Μπενφίκα  0-0 (6-5 πεν)
1989 Βαρκελώνη Μίλαν-Στεάουα Βουκουρεστίου  4-0
1990 Βιέννη Μίλαν-Μπενφίκα  1-0
1991 Μπάρι Ερυθρός Αστέρας-Μαρσέιγ 0-0 (5-3 πεν)
1992 Λονδίνο Μπαρτσελόνα-Σαμπντόρια  0-0 (1-0 παρ)
    Τσάμπιονς Λιγκ
1993 Μόναχο Μαρσέιγ-Μίλαν  1-0
1994 Αθήνα Μίλαν-Μπαρτσελόνα  4-0
1995 Βιέννη Άγιαξ-Μίλαν  1-0
1996 Ρώμη Γιουβέντους-Άγιαξ  1-1 (4-2 πεν)
1997 Μόναχο Ντόρτμουντ-Γιουβέντους  3-1
1998 Άμστερνταμ Ρεάλ Μαδρίτης-Γιουβέντους  1-0
1999 Βαρκελώνη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ-Μπάγερν Μονάχου  2-1
2000 Παρίσι Ρεάλ Μαδρίτης-Βαλένθια  3-0
2001 Μιλάνο Μπάγερν Μονάχου-Βαλένθια  1-1 (5-4 πεν)
2002 Γλασκώβη Ρεάλ Μαδρίτης-Λεβερκούζεν  2-1
2003 Μάντσεστερ Μίλαν-Γιουβέντους  0-0 (3-2 πεν)
2004 Γκελζενκίρχεν Πόρτο-Μονακό  3-0
2005 Κωνσταντινούπολη Λίβερπουλ-Μίλαν  3-3 (3-2 πεν)
2006 Παρίσι Μπαρτσελόνα-Άρσεναλ  2-1
2007 Αθήνα Μίλαν-Λίβερπουλ  2-1
2008 Μόσχα Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ-Τσέλσι  1-1 (6-5 πεν)
2009 Ρώμη Μπαρτσελόνα-Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ  2-0
2010 Μαδρίτη Ίντερ-Μπάγερν Μονάχου  2-0
2011 Λονδίνο Μπαρτσελόνα-Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ  3-1
2012 Μόναχο Τσέλσι-Μπάγερν Μονάχου  1-1  (4-3 πεν)
2013 Λονδίνο Μπάγερν Μονάχου-Ντόρτμουντ  2-1
2014 Λισσαβώνα Ρεάλ Μαδρίτης-Ατλέτικο Μαδρίτης  1-1  (4-1 παρ)
2015 Βερολίνο Μπαρτσελόνα-Γιουβέντους  3-1
2016 Μιλάνο Ρεάλ Μαδρίτης-Ατλέτικο Μαδρίτης  1-1  (5-3 πέν)

 

Ομάδα Κ Φ Κατάκτηση Φιναλίστ
Ρεάλ Μαδρίτης 11 3 1956, 1957, 1958, 1959, 1960, 1966, 1998, 2000, 2002, 2014, 2016 1962, 1964, 1981
Μίλαν 7 4 1963, 1969, 1989, 1990, 1994, 2003, 2007 1958, 1993, 1995, 2005
Μπάγερν Μονάχου 5 5 1974, 1975, 1976, 2001, 2013 1982, 1987, 1999, 2010, 2012
Λίβερπουλ 5 2 1977, 1978, 1981, 1984, 2005 1985, 2007
Μπαρτσελόνα 5 3 1992, 2006, 2009, 2011, 2015 1961, 1986, 1994
Άγιαξ 4 2 1971, 1972, 1973, 1995 1969, 1996
Ίντερ 3 2 1964, 1965, 2010 1967, 1972
Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ 3 2 1968, 1999, 2008 2009, 2011
Μπενφίκα 2 5 1961, 1962 1963, 1965, 1968, 1988, 1990
Γιουβέντους 2 6 1985, 1996 1973, 1983, 1997, 1998, 2003, 2015
Νότιγχαμ Φόρεστ 2 1979, 1980  
Πόρτο 2 1987, 2004  
Σέλτικ 1 1 1967 1970
Αμβούργο 1 1 1983 1980
Στεάουα Βουκουρεστίου 1 1 1986 1989
Μαρσέιγ 1 1 1993 1991
Μπορούσια Ντόρτμουντ 1 1 1997 2013
Τσέλσι 1 1 2012 2008
Φέγενορντ 1 1970  
Άστον Βίλα 1 1982  
Αϊντχόφεν 1 1988  
Ερυθρός Αστέρας 1 1991  
Ατλέτικο Μαδρίτης 3   1974, 2014, 2016
Ρεμς 2   1956, 1959
Βαλένθια 2   2000, 2001
Άιντραχτ Φρανκφούρτης 1   1960
Παρτιζάν Βελιγραδίου 1   1966
Παναθηναϊκός 1   1971
Φιορεντίνα 1   1957
Λίντς 1   1975
Σεντ Ετιέν 1   1976
Γκλάντμπαχ 1   1977
Κλάμπ Μπρίζ 1   1978
Μάλμε 1   1979
Ρόμα 1   1984
Σαμπντόρια 1   1992
Λεβερκούζεν 1   2002
Μονακό 1   2004
Άρσεναλ 1   2006

Ο Κλάρενς Ζέεντορφ είναι ο μοναδικός παίκτης που έχει κατακτήσει το Champions League με τρεις διαφορετικές ομάδες (1995, Άγιαξ, 1998, Ρεάλ Μαδρίτης, 2003, 2007, Μίλαν). Ο Μπομπ Πέισλι και ο Κάρλο Αντσελότι είναι οι τεχνικός με τρεις κατακτήσεις, το 1977, το 1978 και το 1981, όλες με τη Λίβερπουλ ο Πέισλι, 2003, 2007 (με τη Μίλαν) και 2014 (με τη Ρεάλ Μαδρίτης) ο Αντσελότι.

Πέντε προπονητές έχουν στεφθεί πρωταθλητές Ευρώπης με δύο διαφορετικές ομάδες. Πρώτος ήταν ο Ερνστ Χάπελ (1970, Φέγενορντ, 1983, Αμβούργο) και ακολούθησαν οι Ότμαρ Χίτσφελντ (1997, Ντόρτμουντ, 2001, Μπάγερν), Ζοζέ Μουρίνιο (2004, Πόρτο, 2010, Ίντερ), Γιουπ Χάινκες (1998, Ρεάλ Μαδρίτης, 2013, Μπάγερν Μονάχου) και Κάρλο Αντσελότι (2003, 2007, Μίλαν, 2014, Ρεάλ).

Επτά άνθρωποι έχουν κατακτήσει το τρόπαιο τόσο ως παίκτες, όσο και ως προπονητές. Αυτοί είναι: Μιγκέλ Μουνιόθ (παίκτης: 1956, 1957, προπονητής: 1960, 1966, όλες με τη Ρεάλ Μαδρίτης), Τζιοβάνι Τραπατόνι (παίκτης: 1963, 1969 με τη Μίλαν, προπονητής: 1985 με τη Γιουβέντους), Γιόχαν Κρόιφ (παίκτης: 1971, 1972, 1973 με τον Άγιαξ, προπονητής: 1992 με την Μπαρτσελόνα), Κάρλο Αντσελότι (παίκτης: 1989, 1990 με τη Μίλαν, προπονητής: 2003, 2007 με τη Μίλαν, 2014 με τη Ρεάλ Μαδρίτης), Φρανκ Ράικαρντ (παίκτης: 1989, 1990 με τη Μίλαν, προπονητής: 2006 με την Μπαρτσελόνα), Πεπ Γκουαρντιόλα (παίκτης: 1992, προπονητής: 2009, 2011, όλες με την Μπαρτσελόνα). Ζινεντίν Ζιντάν (παίκτης: 2002, βοηθός προπονητή: 2014, προπονητής: 2016, όλες με τη Ρεάλ Μαδρίτης).

Αξιοσημείωτα στατιστικά

Περισσότερα γκολ σ’ έναν αγώνα
Λιονέλ Μέσι (5 γκολ στον αγώνα Μπαρτσελόνα -Λεβερκούζεν 7-1, 7/3/2012)
Λουίς Αντριάνο (5 γκολ στον αγώνα Μπάτε Μπορίσοφ – Σαχτάρ Ντόνετσκ 0-7, 21/10/2014)

Γρηγορότερο γκολ
Ρόι Μακάι σε 10,12 δευτερόλεπτα (Μπάγερν – Ρεάλ Μαδρίτης 2-1, 7/3/2007)

Περισσότεροι αγώνες
Ρεάλ Μαδρίτης (212 αγώνες)

Περισσότερες νίκες
Ρεάλ Μαδρίτης (124 νίκες)

Περισσότερες ήττες
Πόρτο (51 ήττες)

Περισσότερα γκολ
Ρεάλ Μαδρίτης (439 γκολ)

Αήττητο σερί
Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ (25 αγώνες, από 19/9/2007 έως 05/05/2009)

Διαδοχικές νίκες
Μπάγερν (10 νίκες, από 2/4/2013 έως 27/11/2013)
Ρεάλ Μαδρίτης (10 νίκες, από 23/4/2014 έως 18/2/2015).

Διαδοχικές ήττες
Άντερλεχτ (12 ήττες, από 10/12/2003 έως 25/11/2005)

Διαδοχικές ισοπαλίες
ΑΕΚ (6 ισοπαλίες, από 17/9/2002 έως 17/9/2003)

Καλύτερη επίθεση
Μπαρτσελόνα (45 γκολ σε 16 ματς, στην περίοδο 1999/2000)

Μεγαλύτερη νίκη
Λίβερπουλ – Μπεσίκτας 8-0 (6/11/2007)

Μεγαλύτερο σκορ
Μονακό – Λα Κορούνια 8-3 (5/11/2003)

Γιάννης Δρόσος
Γιάννης Δρόσος
ioannis.drossos@yahoo.gr
Μοιράσου το άρθρο με τους φίλους σου